Kennisbank › Afleggen van de overledene
Praktisch

Afleggen van de overledene

Afleggen is het verzorgen van de overledene: het wassen, kleden en klaarmaken voor de opbaring. Het is een zorgzaam, respectvol moment dat traditioneel "de laatste zorg" wordt genoemd. Vaak doet de uitvaartverzorger dit, maar nabestaanden kunnen erbij zijn of meehelpen als zij dat willen — voor velen een waardevol begin van het afscheid.

Leestijd ± 5 minLaatst bijgewerkt juni 2026

Afleggen is het verzorgen van de overledene: het wassen, kleden en klaarmaken voor de opbaring. Het is een zorgzaam, respectvol moment dat traditioneel "de laatste zorg" wordt genoemd. Vaak doet de uitvaartverzorger dit, maar nabestaanden kunnen erbij zijn of meehelpen als zij dat willen — voor velen een waardevol begin van het afscheid.

Wat gebeurt er bij het afleggen?

De stappen verlopen zorgvuldig en met respect:

  • De overledene wordt gewassen en verzorgd.
  • Het haar wordt gedaan zoals de persoon het droeg; soms wordt licht make-up gebruikt.
  • De overledene wordt gekleed in gekozen kleding — een mooi pak, een geliefde trui, of iets met betekenis.
  • Vaak worden persoonlijke voorwerpen meegegeven: een sieraad, een foto, een brief of een knuffel.
  • Daarna volgt de opbaring, thuis of in een uitvaartcentrum, eventueel met koeling.

Zelf meehelpen

Veel uitvaartverzorgers bieden nabestaanden de mogelijkheid om bij het afleggen aanwezig te zijn of mee te helpen — het haar kammen, helpen met aankleden, of gewoon erbij zijn. Voor sommigen is dit een troostend, intiem moment van afscheid; anderen laten het liever helemaal over aan de professional. Beide is goed en het is een persoonlijke keuze; je hoeft je nergens toe verplicht te voelen.

Tijd en rust

Er is meestal meer tijd dan je denkt. Door thanatopraxie (balsemen) of koeling kan de opbaring langer en rustiger plaatsvinden, zodat nabestaanden in hun eigen tempo afscheid kunnen nemen.

Religieuze en culturele gebruiken

Bij sommige geloven gelden specifieke voorschriften voor de verzorging: een rituele wassing door de gemeenschap, zoals de tahara bij een joodse uitvaart of de ghusl bij een islamitische uitvaart. Een gespecialiseerde verzorger houdt hier rekening mee.

Veelgestelde vragen

Wat betekent afleggen?+

Het wassen, kleden en verzorgen van de overledene en het klaarmaken voor de opbaring.

Mag ik zelf meehelpen bij het afleggen?+

Ja, dat kan vaak, als je dat wilt; het is een persoonlijke keuze.

Wie doet het afleggen?+

Meestal de uitvaartverzorger, eventueel samen met nabestaanden.

Kan ik iets meegeven aan de overledene?+

Ja, persoonlijke voorwerpen zoals een sieraad, foto of brief worden vaak meegegeven.

Hoe lang kan de overledene opgebaard blijven?+

Met koeling of thanatopraxie kan dit enkele dagen, zodat er rust is om afscheid te nemen.

Bronnen
  • brancheinformatie uitvaartverzorging

Leg je uitvaartwensen vast

Met onze gratis checklist zet je je wensen en de verwachte kosten overzichtelijk op papier voor je nabestaanden.

Download de checklist