Protestantse uitvaart

Nederland telt ongeveer 2,5 miljoen protestanten. Het protestantisme mag zich daarmee naast het katholicisme een van de twee grote christelijke stromingen noemen. Ook al gaan er steeds minder mensen naar de kerk, bij ingrijpende levensgebeurtenissen zoals een huwelijk of een uitvaart wordt er toch een beroep gedaan op de christelijke traditie. Veel uitvaarten kennen daarom nog steeds een christelijke basis.

Protestantse Uitvaart

De kern van het protestantisme

Protestanten geloven dat er bij de zondeval een breuk is ontstaan tussen God en de mensheid. Deze breuk is hersteld toen Jezus, de zoon van God, naar de aarde werd gezonden om als mens te sterven voor onze zonden. Wie gelooft in Zijn lijden aan het kruis, Zijn sterven, wederopstanding en Hemelvaart zal door God worden vergeven en worden toegelaten tot het paradijs. De komst van Jezus werd voorspeld in de verhalen van het Oude Testament. De verhalen over Jezus staan in het Nieuwe Testamant, het evangelie. In de bijbel wordt ook gesproken over de eindtijd: het moment waarop Jezus opnieuw terug zal keren naar de aarde.

Verschillende stromingen binnen het protestantisme

Het protestantisme is voortgekomen uit het katholicisme. In tegenstelling tot het katholicisme worden er in de protestantse kerk geen beelden en heiligen vereerd en zijn de rituelen sober van aard. Binnen de protestantse kerk hebben de ambtsdragers geen goddelijk gezag zoals de paus en de bisschoppen dat kennen. Het protestantisme is een term waarmee een groot aantal stromingen wordt aangeduid. Voorbeelden zijn de PKN (Protestantse Kerk in Nederland: de Nederlands Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland en de Evangelisch-Lutherse Kerk), de Remonstrantse Broederkerk, de Pinkstergemeenten, de Algemene Doopsgezinde Sociëteit, de Nederlands en de Oud Gereformeerde Kerk. Binnen deze stromingen kunnen de meningen over het geloof sterk uiteenlopen.

Een protestantse visie op de dood

In het algemeen kan er gesteld worden dat protestanten geloven in een leven na de dood. Dit leven zal goed zijn en eeuwig duren. Hoe het hiernamaals er precies uitziet is echter een groot mysterie. De mensen die streng in de leer zijn, geloven dat er na de dood boete moet worden gedaan: je moet je verantwoorden voor God. Zij geloven in een hemel en een hel. God kent binnen het protestantisme verschillende gezichten, van een wraakzuchtige God tot een liefdevolle Vader. De meest gangbare visie is een God van liefde die eenieder met open armen ontvangt.

Het moment van sterven

Wie op sterven ligt kan worden bijgestaan door een dominee, een ouderling of een geestelijk verzorger. Het protestantisme kent geen sacramenten of rituelen zoals het katholicisme. In de laatste uren wordt er met name veel gebeden voor en/of met degene die gaat sterven. Ook kunnen er Bijbelteksten worden voorgelezen ter bemoediging, kunnen er psalmen gezongen worden en voor de laatste keer deelgenomen worden aan het Heilig Avondmaal. Aangezien er geen hiërarchie is binnen de protestantse kerk, is de gelovige voor deze geestelijke begeleiding niet afhankelijk van een ambtsdrager. Een familielid zou deze functie ook kunnen vervullen.

De protestantse uitvaartrituelen

Een protestantse uitvaart is een sobere kerkdienst waarbij het woord centraal staat. Er is plaats voor Bijbelteksten, liederen en gebeden. Bij het uitgaan van de kerk ontvangt iedereen de zegen. Een protestantse uitvaart is een persoonlijke uitvaart. Het leven van de overledene wordt verteld en vervolgens in het verhaal van God geplaatst. De nabestaanden kunnen er troost uit putten wanneer de voorganger juist in tijden van rouw Gods plan met de mensheid herhaalt. Afhankelijk van de stroming binnen het protestantisme is er ook ruimte voor teksten en liederen die geen religieuze aard kennen, maar van grote betekenis zijn voor de overledene.

Niet vanuit de kerk begraven

Het is binnen de protestante kerk niet gebruikelijk om de overledenen vanuit de kerk te begraven, al is dit wel mogelijk. Vanuit de traditie wordt de uitvaartdienst uitgevoerd in de aula van het rouwcentrum. Voorafgaand aan de dienst is er meestal gelegenheid om de naasten te condoleren, dit wordt echter ook wel na afloop gedaan. Na de dienst wordt de kist naar de begraafplaats gebracht. Genodigden volgen in een rouwstoet. Wanneer de kist ter aarde gaat, wordt deze gezegend door de voorganger. Vervolgens wordt samen het Onze Vader gebeden. Tot slot loopt iedereen bij wijze van laatste groet langs de kist. Na afloop is het gebruikelijk een koffietafel aan te bieden waar men koffie of thee met een plakje cake krijgt. Dit is vaak een moment waarop men samen herinneringen aan de overledene deelt.

Begraven of cremeren

Protestanten kiezen vaak voor een begrafenis, dit komt voort uit het geloof in de wederkomst van Jezus. Zij geloven dat bij Zijn wederkomst de doden letterlijk op zullen staan uit hun graf, net zoals Jezus is opgestaan uit de dood. Een crematie zou een dergelijke wederopstanding onmogelijk maken. Tegenwoordig laten protestanten het idee van een letterlijke wederopstanding steeds vaker los en wordt er toch gekozen voor een crematie.

Herdenken van de doden

Protestanten herdenken de overledenen de eerste zondag na het overlijden tijdens de kerkdienst. De naam van de overledene wordt genoemd en er wordt gebeden voor hem en de nabestaanden. Eenmaal per jaar worden alle overledenen herdacht tijdens Eeuwigheidszondag of Voleindingszondag. Deze dag vindt plaats op de laatste dag van het kerkelijk jaar en is vergelijkbaar met het katholieke Allerzielen. Eeuwigheidszondag markeert ook de overgang van de dood naar het leven, aangezien het plaatsvindt voordat de adventsperiode start waarin men toeleeft naar het feest van de geboorte van Jezus (Kerst).

Een protestantse uitvaartverzekering

De uitvaartverzekeraar vergoedt een protestantse uitvaart vanuit het dienstenpakket. Het is een traditionele uitvaart zoals deze in Nederland gebruikelijk is. Enkel bij bijzondere persoonlijke wensen of wanneer men een groot aantal genodigden verwacht, kunnen er meerkosten gerekend worden. Informeer voor het afsluiten naar de voorwaarden van de uitvaartverzekeraar, dan weet u zeker dat de uitvaartkosten vergoed worden.